Wanneer angst onze werkelijkheid wordt

 Wanneer angst onze werkelijkheid wordt

Most people do not realize that thinking about something is inviting the essence of that ‘something’ into their experience.

Abraham Hicks

Wat een rake quote.

Hoe vaak zijn we niet bezig met datgene waarvoor we bang zijn? We denken erover na, proberen het te voorkomen, zoeken naar zekerheid en spelen in ons hoofd allerlei mogelijke scenario’s af.

We willen vooral niet dat iets gebeurt. En juist daardoor kan datgene wat we vrezen steeds meer aanwezig raken in ons leven. Niet noodzakelijk omdat het zich ook werkelijk zal voordoen, maar omdat we het in gedachten al zo vaak beleven.

Leven vanuit angst

Stel dat je bang bent om iemand te verliezen. Je begint je af te vragen of die persoon nog wel om je geeft. Je let op kleine veranderingen in gedrag, zoekt naar mogelijke signalen en probeert te ontdekken of er misschien iets aan de hand is. Een berichtje dat wat langer uitblijft, wordt een mogelijke aanwijzing. Een andere toon in een gesprek roept vragen op. Wat aanvankelijk slechts een gedachte was, krijgt steeds meer gewicht. En voor je het weet, leef je niet meer vanuit wat er Werkelijk Aan-Wezig is, maar vanuit wat je vreest dat er zou kunnen gebeuren. Je ervaart het verlies al voordat er werkelijk iets verloren is gegaan. Je voelt de afwijzing terwijl je misschien helemaal niet afgewezen wordt. Je ervaart onveiligheid terwijl er in het huidige moment geen direct gevaar is.

Zo kan iets wat alleen in onze gedachten bestaat, een heel werkelijke innerlijke ervaring worden.

En dat is wat angst zo uitputtend maakt: ze laat ons niet alleen vrezen voor een mogelijke toekomst, maar kan ons ook beroven van de vrede die in het huidige moment Aan-Wezig Is.

Wat we bestrijden, blijft onze aandacht vasthouden

Er is nog iets bijzonders aan angst.

Wanneer we iets absoluut niet willen meemaken, richten we onze aandacht vaak voortdurend op precies datgene wat we proberen te vermijden. We controleren. We analyseren. We zoeken bevestiging. We proberen alle mogelijke uitkomsten voor te zijn. Maar om iets te kunnen blijven controleren, moeten we er in gedachten steeds opnieuw mee bezig zijn. Zo wordt onze aandacht gevangen door datgene waarvan we juist vrij willen zijn.

We willen geen pijn, dus zijn we voortdurend alert op mogelijke pijn. We willen niet afgewezen worden, dus zoeken we naar tekenen van afwijzing. We willen geen conflict, dus bereiden we ons in gedachten voor op alles wat er mis zou kunnen gaan.

En ondertussen vergeten we te leven. Niet omdat we iets verkeerd doen. Angst is immers ook maar een menselijke beweging, vaak ontstaan vanuit de behoefte aan bescherming en zekerheid. Maar hoe meer we ons ermee identificeren, hoe meer ze onze beleving van het leven kan bepalen.

Een gedachte is nog geen werkelijkheid

Vanuit non-dualistisch perspectief ligt hier een uitnodiging om iets Wezen-lijks te her-ken-nen.

We hoeven niet iedere gedachte die in ons opkomt, tot onze werkelijkheid te maken.

Een gedachte kan verschijnen zonder dat we haar hoeven te geloven. Een angstgevoel kan voelbaar zijn zonder dat we ernaar hoeven te handelen. Een mogelijk toekomstscenario kan zich aandienen zonder dat we het in gedachten hoeven af te spelen alsof het al gebeurd is.

We kunnen opmerken: er is angst. Zonder daar onmiddellijk aan toe te voegen: dus moet er wel iets mis zijn. Want dat is niet noodzakelijk zo. Angst kan ons soms attent maken op iets wat werkelijk aandacht vraagt. Maar ze kan ons evengoed meenemen naar een toekomst die alleen in onze verbeelding bestaat. Het verschil ont-dek-ken we door terug te keren naar dit moment. Niet om angst weg te duwen, maar om te zien wat er werkelijk Aan-Wezig is, los van alle verhalen die onze gedachten erover vertellen.

Waar onze aandacht rust, krijgt ons leven een andere kleur

Misschien is dat wel de diepere uitnodiging in de woorden van Abraham Hicks. Niet dat we angstige gedachten moeten vermijden. Niet dat we voortdurend positief moeten denken om te voorkomen dat ons iets naars overkomt. Want ook dat zou ons opnieuw gevangen kunnen houden in angst: de angst om verkeerd te denken.

Het gaat er niet om dat we iedere gedachte moeten controleren, maar dat we stilaan mogen ont-dek-ken dat we niet iedere gedachte hoeven te volgen. We mogen bang zijn zonder ons leven vanuit die angst te organiseren. We mogen onzekerheid voelen zonder onmiddellijk naar zekerheid te zoeken. We mogen niet weten wat morgen brengt, zonder vandaag al te moeten lijden onder alles wat morgen misschien zou kunnen gebeuren. En wanneer onze aandacht niet langer volledig wordt opgeslokt door wat we vrezen, ont-staat er opnieuw ruimte om het leven te ont-moet-en zoals het zich Werkelijk ont-vouwt.

Misschien gebeurt datgene waarvoor we bang zijn uiteindelijk wel. Misschien ook niet. Dat weten we niet. Maar we hoeven het niet vooraf, in gedachten, al duizend keer mee te maken.

Terug naar de Stilte

Onder al onze gedachten, verwachtingen en angsten is er iets wat niet afhankelijk is van de inhoud van onze gedachten. De Stilte die niet hoeft te weten wat morgen brengt. De Aan-Wezigheid die niet verdwijnt wanneer er angst verschijnt. De Essentie die niet minder Heel wordt doordat ons kleine zelf zich zorgen maakt.

Vanuit die Stilte hoeven we het leven niet voortdurend vooruit te leven. We hoeven niet alles te voorzien, te beheersen of uit te sluiten. We mogen voelen wat er te voelen valt, zien wat er Werkelijk Is en het verdere verloop van het leven aan het Leven zelf overlaten. Niet uit onverschilligheid, maar vanuit ver-Trouw-en. Want misschien begint Inner-lijke Vrijheid precies daar: niet wanneer we eindelijk geen angstige gedachten meer hebben, maar wanneer we niet langer iedere angstige gedachte hoeven te volgen.

We hoeven niet te leven in de schaduw van wat misschien ooit zal gebeuren.

We mogen Thuiskomen in wat er nu Is.

En van daaruit het Leven ont-moet-en, niet zoals we vrezen dat het zal zijn, maar zoals het zich Werkelijk Aan-Wezig toont.

Angst laat ons leven vanuit wat we vrezen. Verlangen vanuit wat we hopen. Liefde brengt ons thuis in wat Is.

L.

L.